Nguyên nhân khiến giá dầu lao dốc mạnh trong tháng 11
Giá dầu Brent đã giảm khoảng 22 USD/thùng so với thời điểm cuối tháng 10, tương đương mức giảm xấp xỉ 20%…

Giá dầu Brent giao sau tại thị trường London – giá tham chiếu của thị trường dầu lửa toàn cầu – đã có lúc giảm dưới 90 USD/thùng trong phiên giao dịch ngày 10/11, đánh dấu lần đầu tiên trượt khỏi ngưỡng chủ chốt này trong vòng 3 tháng trở lại đây.
Dù chốt phiên trên mức 91 USD/thùng, giá dầu Brent tính đến phiên này vẫn giảm khoảng 22 USD/thùng so với thời điểm cuối tháng 10, tương đương mức giảm xấp xỉ 20%.
Theo tờ báo New York Times, giới phân tích nói rằng nguyên nhân đằng sau sự sụt giảm này của giá dầu là thị trường dầu mỏ đã âm thầm đạt đến một trạng thái cân bằng mới, khi nguồn cung dầu toàn cầu cuối cùng đã bắt kịp nhu cầu. Theo các chuyên gia của ngân hàng JPMorgan Chase, bắt đầu từ tháng 9, lần đầu tiên kể từ khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran nổ ra, sản lượng khai thác dầu trên thế giới đã vượt mức tiêu thụ.
Trong báo cáo trong tuần trước, JPMorgan Chase nhận định: “Sự trở lại của tình trạng dư thừa nguồn cung thực tế, kết hợp với thông tin về khả năng Mỹ và Iran có thể đạt một thỏa thuận, đang nhanh chóng làm xói mòn phần bù trước đó được phản ánh vào giá dầu”.
Nhiều yếu tố đã giúp thị trường dầu quay trở lại trạng thái cân bằng, ít nhất là trong ngắn hạn. Lượng dầu xuất khẩu từ Trung Đông đang phục hồi, sản lượng khai thác tại các khu vực khác trên thế giới cũng đang trên đà tăng trưởng. Đồng thời, cả người tiêu dùng cá nhân lẫn các doanh nghiệp đều đang tìm cách tiết kiệm nhiên liệu để tránh mức giá cao.
Giá dầu giảm còn do các bên trung gian như Qatar đã đưa ra những đề xuất với chính quyền Tổng thống Donald Trump và giới chức Iran, qua đó trì hoãn khả năng xảy ra các cuộc tấn công mới nhằm vào Iran từ phía Mỹ và Israel.
Tuy giá dầu thô giảm, giá nhiên liệu ở nhiều quốc gia hiện vẫn đắt đỏ hơn nhiều so với thời điểm trước khi xung đột ở Vùng Vịnh bắt đầu. Nguyên nhân là do chi phí vận chuyển tăng cao, các kho dự trữ cạn kiệt và các nhà máy lọc dầu bị hư hại.
Theo dữ liệu từ Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình trên toàn quốc ở Mỹ vào ngày 11/10 là 3,99 USD/gallon, lần đầu tiên giảm dưới mốc 4 USD/gallon kể từ tháng 7. Mức giá này đã giảm nhiều so với mức 4,37 USD/gallon của một tháng trước, nhưng vẫn cao hơn khoảng 1 USD so với cùng kỳ năm ngoái. Với mức giá 6,16 USD/gallon, giá dầu diesel bình quân toàn quốc ở Mỹ vẫn đắt hơn đáng kể so với giai đoạn trước xung đột.
Giá nhiên liệu cao là một nguyên nhân quan trọng khiến Đảng Cộng hòa của ông Trump không giữ được quyền kiểm soát hai viện Quốc hội Mỹ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ diễn ra vào ngày 3/11. Việc Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Thượng viện và Hạ viện dẫn tới kỳ vọng rằng Tổng thống Trump sẽ không có những động thái leo thang cuộc chiến với Iran. Kỳ vọng này là một lý do nữa khiến giá dầu sụt giảm mạnh, với mức giảm gần 17% của giá dầu Brent trong tuần trước.
Các hành động thù địch vẫn tiếp diễn giữa Saudi Arabia và lực lượng Houthi thân Iran ở Yemen. Cuối tuần vừa rồi, lực lượng này đã tấn công một tòa cao ốc văn phòng của Aramco, công ty dầu khí quốc gia của Saudi Arabia.
Tuy nhiên, hiện tại, các nhà giao dịch dầu mỏ dường như đang tập trung nhiều hơn vào triển vọng hòa bình giữa Iran và Mỹ.
Một báo cáo vào tuần trước của ông Jorge Leon, Phó chủ tịch cấp cao tại công ty tư vấn Rystad Energy, cho biết thị trường dường như đang dự báo rằng sau bầu cử, ông Trump sẽ phải đối mặt với áp lực trong nước và quốc tế nhằm chấm dứt xung đột. Dù vậy, ông Leon cảnh báo: “Chúng tôi cho rằng vẫn có những lý do thuyết phục để dự báo về một giai đoạn leo thang quân sự nữa, dù có thể chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, trong những tuần tới”.
Một số chuyên gia phân tích thị trường dầu mỏ đã đề cập nhiều đến một bài đăng trên mạng xã hội sau cuộc bầu cử, trong đó Phó tổng thống JD Vance cho rằng cuộc xung đột với Iran chính là nguyên nhân dẫn đến thất bại của đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử vừa rồi.
Ông Hamad Hussain, chuyên gia kinh tế cấp cao tại công ty nghiên cứu Capital Economics, cho rằng nhận định này của ông Vance củng cố thêm giả định về khả năng đạt được một thỏa thuận giữa Mỹ và Iran, nhưng vẫn còn “rất nhiều yếu tố bất định” về thời điểm xung đột có thể kết thúc.
Ông Hussain đánh giá: “Bài đăng đó cho thấy sự thừa nhận rằng cuộc xung đột và tình trạng giá dầu tăng cao đã gây bất lợi cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử vừa rồi”, nhưng “hiện vẫn chưa có nhiều dấu hiệu cho thấy liệu chính quyền ông Trump có thực sự sẵn sàng nhượng bộ hay không, hoặc liệu phía Iran có sẵn sàng thay đổi các yêu cầu của họ hay không”.
Nguồn: VnEconomy


English